Του Άγγελου Κωβαίου / Protagon.gr
Κάθε χρόνο στις 24 Ιουλίου η ελληνική Πολιτεία θυμάται και τιμά την Αποκατάσταση της Δημοκρατίας με μια δεξίωση στο Προεδρικό Μέγαρο. Πολύ ορθώς. Είναι μια επέτειος με τεράστια σημασία, ιστορική, συμβολική και ουσιαστική. Δεν είναι βέβαιον όμως ότι υπάρχει η δέουσα επίγνωση για όλα αυτά. Στα σχεδόν διακόσια χρόνια από την ίδρυσή του το ελληνικό κράτος δεν έχει ζήσει μακρές περιόδους δημοκρατικής και ομαλής διακυβέρνησης. Στο διάστημα, όμως, από το 1974 έως σήμερα, αυτά τα 52 χρόνια, το δημοκρατικό πολίτευμα αποδεικνύεται ανθεκτικό και λειτουργικό, κατά τρόπο που έχει φτάσει να θεωρείται μια συνθήκη αυτονόητη. Δεν είναι όμως τόσο απλά τα πράγματα, και στο παρελθόν έχει αποδειχθεί σε πολλές περιπτώσεις, με πιο χαρακτηριστική ίσως τη δικτατορία 1967-1974, ότι η κατάλυση των θεσμών και η ανατροπή του πολιτεύματος ήταν περισσότερο εύκολη από ό,τι ορισμένοι θεωρούσαν. Για αυτούς τους λόγους, μεταξύ πολλών άλλων, είναι επιβεβλημένο να τιμάται η επέτειος από την Αποκατάσταση της Δημοκρατίας και να τοποθετείται στην ιστορική της διάσταση. Συμβαίνει αυτό; Κατά μείζονα λόγο ναι, αν και υπάρχουν περιπτώσεις όπου το ελληνικό κράτος εμφανίζεται αμήχανο απέναντι στην επέτειο. Αυτό συνέβη, για παράδειγμα, τις τρεις χρονιές που η δεξίωση στο Προεδρικό δεν πραγματοποιήθηκε. Το 2012 ακυρώθηκε για λόγους οικονομίας και λιτότητας, εν μέσω της σφοδρής οικονομικής κρίσης. Αντί για δεξίωση έγινε απλή κατάθεση στεφάνου. Το 2018 ακυρώθηκε σε ένδειξη πένθους λόγω της τραγωδίας που προκάλεσε τη φονική πυρκαγιά στο Μάτι. Και το 2023 η δεξίωση ματαιώθηκε λόγω του καταστροφικού κύματος πυρκαγιών που έπληττε τη χώρα εκείνες τις ημέρες και της πτώσης του πυροσβεστικού αεροσκάφους στην Κάρυστο με τον θάνατο των δύο πιλότων. Οι τρεις αυτές φορές που ματαιώθηκε η δεξίωση καταδεικνύουν και την αλλοίωση του χαρακτήρα της. Μοιάζει να αντιμετωπίζεται σαν ένα πάρτι, μια χαρούμενη γιορτή, που δεν συνάδει με τραγωδίες και ατυχείς περιστάσεις. Τείνει να πάψει να θεωρείται μια βαριά πολιτική εκδήλωση, στην οποία αναγνωρίζεται η αξία και η σημασία της δημοκρατίας. Δυστυχώς, τα τελευταία χρόνια επιβεβαιώνεται πολλαπλώς ότι η δεξίωση στο Προεδρικό αντιμετωπίζεται ως κοσμική εκδήλωση, στην οποία κατά περίσταση προσδίδονται και αταίριαστοι συμβολισμοί (όπως η διασύνδεσή της με το κίνημα #MeΤoo, με τα δικαιώματα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας ή διάφορα άλλα θέματα τα προηγούμενα χρόνια). Και δυστυχώς έχει μετατραπεί σε μια πασαρέλα, όπου κυρίες και κύριοι προσέρχονται με διάθεση επίδειξης των επισήμων μεν, όπως αναγράφεται και στην πρόσκληση της Προεδρίας, αλλά συνήθως κακόγουστων ενδυμάτων τους. Ακόμη χειρότερα, ορισμένοι βλέπουν τη δεξίωση ως μια ευκαιρία πολιτικής σπέκουλας, όπως γίνεται με το εφετινό «μποϊκοτάζ» του ΣΥΡΙΖΑ. Η δεξίωση στο Προεδρικό Μέγαρο για την Επέτειο Αποκατάστασης της Δημοκρατίας καθιερώθηκε το 1976, επί προεδρίας Κωνσταντίνου Τσάτσου και με πρωτοβουλία του τότε πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Καραμανλή. Εναν χρόνο νωρίτερα, στην πρώτη επέτειο, είχε πραγματοποιηθεί μια πιο λιτή εκδήλωση στην Πνύκα. Σήμερα, 50 χρόνια αργότερα, είναι μάλλον ο κατάλληλος χρόνος για την αποκατάσταση και του χαρακτήρα της δεξίωσης. Οι κοσμικότητες θα πρέπει να περιοριστούν και να λείψουν. Αντιθέτως, επιβάλλεται να αναβαθμιστεί η πολιτική διάσταση της εκδήλωσης. Το πρωτόκολλο θα πρέπει να είναι αυστηρό και σφιχτό, ο σεβασμός στο πολίτευμα και στην πολυδιάστατη σημασία του θα πρέπει να κυριαρχεί στην ατμόσφαιρα στους κήπους του Προεδρικού Μεγάρου τέτοια ημέρα κάθε χρόνο. Είναι μια ευκαιρία για την πολιτική τάξη της χώρας να δείξει ότι (ή αν) είναι σε θέση να διαφυλάξει την αξιοπιστία της. Πηγή: Protagon.gr
